کم‌کاری تیروئید یکی از شایع‌ترین اختلالات هورمونی است که در بسیاری از موارد با مصرف منظم داروی لووتیروکسین به‌خوبی کنترل می‌شود. لووتیروکسین شکل صناعی هورمون تیروئید است و هدف از مصرف آن، جایگزینی هورمونی است که بدن به میزان کافی تولید نمی‌کند. اثربخشی این دارو وابستگی زیادی به نحوه و زمان مصرف دارد؛ موضوعی که گاهی کمتر مورد توجه بیماران قرار می‌گیرد.

لووتیروکسین باید معمولاً صبح‌ها، با معده خالی و همراه با یک لیوان آب مصرف شود. دلیل این توصیه آن است که جذب دارو در شرایط ناشتا بیشترین مقدار را دارد و وجود غذا یا برخی نوشیدنی‌ها می‌تواند میزان جذب آن را کاهش دهد. کاهش جذب به‌معنای بی‌اثر شدن دارو نیست، اما ممکن است باعث شود سطح هورمون تیروئید در بدن به حد مطلوب نرسد و علائم بیماری به‌طور کامل کنترل نشود.

از نکات مهم در مصرف این دارو، فاصله زمانی با برخی مواد و داروها است. مکمل‌های آهن، کلسیم، مولتی‌ویتامین‌ها، برخی داروهای معده و حتی نوشیدنی‌هایی مانند چای و قهوه می‌توانند جذب لووتیروکسین را کاهش دهند. به همین دلیل توصیه می‌شود این مواد حداقل ۳ تا ۴ ساعت پس از مصرف دارو استفاده شوند.

نکته قابل توجه دیگر، ثبات در مصرف است. تغییر خودسرانه ساعت مصرف، فراموشی‌های مکرر یا تغییر برند دارو بدون مشورت، می‌تواند باعث نوسان در سطح هورمون‌های تیروئیدی شود. این نوسانات ممکن است به صورت خستگی، افزایش وزن، بی‌حوصلگی یا سایر علائم ظاهر شوند، بدون آن‌که مشکلی در اصل درمان وجود داشته باشد.

از نگاه داروساز، آموزش صحیح مصرف لووتیروکسین می‌تواند نقش مهمی در موفقیت درمان داشته باشد. با رعایت چند اصل ساده، این دارو می‌تواند سال‌ها به‌صورت ایمن و مؤثر به کنترل بیماری کمک کند.

دکتر دنا فیروزآبادی، متخصص داروسازی بالینی، عضو هیأت علمی دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی شیراز